Skip navigation

Jak Zapewnić Bezpieczeństwo w Procesie Projektowania Linii Kolejowej na Duże Szybkości

dr inź. Andrzej Fórmaniak

Ryzyko versus Zintegrowane Bezpieczeństwo

Wspomniana wcześniej norma europejska EN50126 promuje całościowe podejście do bezpieczeństwa. W tym kontekście ważne jest rozróżnienie pojęć tam występujących, takich jak ryzyko i zintegrowane bezpieczeństwo.

Ryzyko jest miarą prawdopodobieństwa (badź częstotliwości) oraz następstw specyficznego scenariusza danego zagrożenia, np. ryzyko utraty życia przez pasażerów pociągu, który uległ wykolejeniu.

Zintegrowane Bezpieczeństwo jest terminem, który ma zostosowanie do wszelkich technologii, które będąc częścią systemu ze swojej natury wykonują funkcję bezpieczeństwa w stosunku do systemu. Dotyczy to również wszystkich istniejących zewnętrznych urządzeń mogących zmniejszyć ryzyko. Jest również miarą prawdopodobieństwa tego, że w szczególnych okolicznościach te technologie oraz urządzenia w sposób zadawalający przyczynią się do redukcji ryzyka. Za ilustrację posłużyć może urządzenie automatycznego ograniczanie prędkości pociągu, które w sytuacjach zidentyfikowanych zagrożeń takich jak np. jazdy z prędkością przekraczającą lokalnie dopuszczalną prowadzącą do wykolejenia, automatycznie ogranicza prędkość pociągu. Innym przykładem może być konstrukcja żelbetowa zainstalowana wzdłuż toru i ograniczająca wykolejenia pociągu tylko do jednego toru, a więc przeciwdziałająca potencjalnej eskalacji skutków wykolejenia pociągu przez zapobieganie kolizji z pociągiem na sąsiednim torze.

Strefy tolerancji ryzyka i ALARP
Strefy tolerancji ryzyka i ALARP

Poziomy Zintegrowanego Bezpieczeństwa

Dla ułatwienia dialogu pomiędzy wieloma stronami związanymi z realizacja bezpiecznych systemów technicznych Unia Europejska wprowadziła cztery poziomy wskaźnika zintegrowanego bezpieczeństwa tzw. SIL (Safety Integrity Level). Im wyższy SIL tym wyższe są wymagania dotyczące niezawodności działania stawiane systemom. Demonstracja osiągnięcia właściwego poziomu SIL może być przeprowadzona na drodze jakościowej lub ilościowej. Wybór sposobu demonstracji zależy od systemu i możliwości jego oceny na określonym etapie projektu. Szczegóły na ten temat można znaleźć w normie IEC61508: Bezpieczeństwo Funkcjonalne Elektrycznych/Elektronicznych/Programowalnych Elektronicznych Systemów Zapewniających Bezpieczeństwo.

<< | 1 | 2 | 3 | 4 | >>